Ειρήνη Βεργοπούλου

Η Επανάσταση και τα κάτεργα εντός μας…..


‘Ενα απο τα σπουδαιότερα έργα της σύγχρονης δραματουργίας, το «Μαρά-Σαντ», ( συντόμευση του πολύ μεγαλύτερου τίτλου ‘Die Verfolgung und Ermordung Jean Paul Marats dargestellt durch die Schauspielgruppe des Hospizes zu Charenton unter Anleitung des Herrn de Sade’ -1963) του γερμανού συγγραφέα Πέτερ Βάις ( 1916-1982) παίζεται αυτόν τον καιρό στο υπέροχο κτίριο της Νέας Σκηνής του Εθνικού Θεάτρου.

Η παράσταση ήταν ό, τι καλύτερο έχω δει σε θέατρο εδώ και πολύν καιρό….Επί σκηνής αυτό που είδαμε ήταν μια άψογη απόδοση, σκηνοθετικά και ερμηνευτικά, του τρομερά δυνατού λόγου του Βάις, ενός λόγου που ‘ενοχλεί’, ‘τσούζει’, ‘πονάει’ και αντέχεται μόνο απο όσους έχουν καταλάβει και αποδεχτεί ότι η Ιστορία απλά επαναλαμβάνεται, οι επαναστάσεις είναι καταδικασμένες συχνά να αποτυγχάνουν,οι ισχυροί να περιγελούν το πλήθος και οι ιδέες αέναα να προδίδονται, όσο οι άνθρωποι παραμένουν έγκλειστοι, όπως λέει ο Μαρκήσιος, στα δικά τους προσωπικά κάτεργα….

Η πλοκή είναι ένα ‘εργο-μέσα-στο έργο’. Αυτό που παρακολουθούμε υποτίθεται ότι είναι ένα θεατρικό που ο Μαρκήσιος ντε Σαντ έγραψε, το 1808, κλεισμένος μέσα στο άσυλο των τρελών, και ανέβασε με τρόφιμους του ασύλου, επιχειρώντας έναν πολιτικό και φιλοσοφικό διάλογο με τον γιατρό και δημοσιογράφο Ζαν Πωλ Μαρά, πάνω στις αξίες και τα όποια αποτελέσματα της επανάστασης του 1789, αλλά και όλων των εξεγέρσεων γενικότερα.
Στην πραγματικότητα, οι δυο αυτές εμβληματικές μορφές της Ευρωπαικής Ιστορίας και Ιδεών, δεν συναντήθηκαν ποτέ, αν και ο ντε Σαντ όντως έμεινε πολλά χρόνια στο άσυλο έγκλειστος και ανέβαζε δρώμενα. Σε τούτο το έργο-μέσα-στο-έργο, παρακολουθούμε τον Μαρά στην τελευταία μέρα της ζωής του, 13 Ιουλίου 1793, καθώς γράφει τα κείμενά του στην μπανιέρα του και πρόκειται να δολοφονηθεί απο την πολιτική του αντίπαλο Σαρλότ Κορντέ…..αυτοί οι ηθοποιοί που βλέπουμε επί σκηνής είναι ταυτόχρονα τα ιστορικά πρόσωπα, αλλά και οι τρόφιμοι που τα ερμηνεύουν , άρα έχουν διπλή υπόσταση.

Πάνω στο δύσκολο και εφυέστατο αυτόν καμβά, ο Βάις ‘ζωγραφίζει’, σαρώνοντας με το κείμενό του τις περισσότερες κοινωνικές αντιλήψεις, συνεχίζοντας απο κει που έμεινε ο Μπρεχτ, διαμορφώνοντας έναν λόγο συνάμα θεατρικό, ποιητικό, κοινωνικό, ανατρεπτικό.
Οι διάλογοι Μαρκησίου- Μαρά καθηλώνουν τον σκεπτόμενο θεατή και πολίτη με τη σκληρή δύναμή τους, με την ειλικρίνια και το πάθος τους, με τους συλλογισμούς πάνω στη φύση των κοινωνιών, που ίδιες παραμένουν τελικά σε όλες τις εποχές στο θέμα της εκμετάλλευσης του ανθρώπου απο άνθρωπο. Τολμηρότατα λόγια, που αγγίζουν και τα σημερινά τεκταινόμενα, ‘Ηταν ιδέα μου ή ο δευτεραγωνιστής ιερέας Ρου παρέπεμπε στους νέους των πρόσφατων ‘Δεκεμβριανών’ του 2008;

Το κορυφαίο αυτό ευρωπαικό θεατρικό ευτύχησε τώρα να έχει ένα πολύ πετυχημένο ανέβασμα,σε σκηνοθεσία Εφης Θεοδώρου, με τη μετάφραση του Μάριου Πλωρίτη και με ηθοποιούς , απο τον Μ. Χατζησάββα μέχρι τους νεότερους του θιάσου, που αποδίδουν τα νοήματα με δύναμη που σου φέρνει δάκρυα στα μάτια. Βγαίνοντας από το Εθνικό νιώθεις λυτρωτικά βασανισμένος, και σαν άνθρωπος, ωριμότερος.

( Ο ένας πίνακας που επέλεξα εδώ είναι του Aime Baudry, 1860, και βάζει τη Σαρλότ πιο πολύ σε πρώτο πλάνο. Είναι πολύ λιγότερο γνωστός πίνακας απο τον περίφημο αντίστοιχο του David ).

Advertisements

Single Post Navigation

3 thoughts on “Η Επανάσταση και τα κάτεργα εντός μας…..

  1. Εξαιρετικό!!!!! ιστολόγιο Συνέχισε. Ο γείτονας που γνώρισες την Παρασκευή.

  2. ….ααα…κατάλαβα!….ευχαριστώ!…να σαι καλά…..συνήθως το παρακολουθούν οι φίλοι μου απο το Φέησμπουκ, και μου έχουν κάνει πολλα σχόλια στο προφιλ μου εκει, για αυτό δεν φαίνεται εδώ σχολιασμένο….

  3. Ειμαι πραγματικά ευτυχής που σε ανακάλυψα. Διαισθανομαι μια ενδιαφερουσα εκλεκτική συγγένεια που θα παρακολουθώ.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: