Ειρήνη Βεργοπούλου

Ray Bradbury, ο sci-fi παραμυθάς

Source: Ray Bradbury, ο sci-fi παραμυθάς

Advertisements

Σύλβια Πλαθ στην αρχή, και λίγο πριν το τέλος: Τρια ποιήματα.

[ ‘Ενα μικρό αφιέρωμά μου στη Σύλβια Πλαθ, με απόδοσή μου  τριών ποιημάτων της, που δημοσιεύτηκε στο λογοτεχνικό ιστολόγιο «Βαρελάκι», της Ασημίνας Ξηρογιάννη]

 

Sylvia_Plath_Letters_Home

 

Η βασανισμένη αλλά ιδιοφυής Σύλβια Πλαθ (1932-1963),  δεν παύει να συγκινεί το κοινό της ποίησης, αλλά και να αναγνωρίζεται όλο και περισσότερο μέσα από τις καινούργιες και συνεχιζόμενες εκτιμήσεις των κριτικών και από τις έρευνες, τα ανανεωμένα άρθρα  και  τις αποτιμήσεις του σημαντικού έργου της. Αυτόν τον καιρό  για παράδειγμα “τρέχει” στην Ουάσινγκτον μια έκθεση με αντικείμενα από τη ζωή της και ζωγραφιές της ιδίας, ενώ ένα μεγάλο συνέδριο για αυτήν προετοιμάζεται στο Ωλστερ της Ιρλανδίας για τον Νοέμβριο.
Τα δείγματα του πηγαίου και τεράστιου ταλέντου της στη γραφή, όπως και η βαθιά ευαισθησία της πάνω στα πράγματα, στις αισθήσεις, στη ζωή, μα και οι αρχές της κατάθλιψής της δυστυχώς που θα την ταλάνιζε για πάντα, όλα αυτά λοιπόν ήταν εμφανή από τα εφηβικά της χρόνια. Για όσους, και είναι πολλοί, αγαπούν την ποιητική της έκφραση, είναι εξόχως συγκινητική η ανάγνωση των  πολλών γραμμάτων που  η Σύλβια  έγραφε προς την οικογένειά της στα χρόνια από την εφηβεία έως και το τέλος της ζωής της, και τα οποία τα εξέδωσε συγκεντρωμένα σε τόμο η μητέρα της Ωρέλια Πλαθ το 1975, υπό το τίτλο «Γράμματα στο σπίτι: Αλληλογραφία 1950-1963». Στα γράμματα αυτά, μπορεί να παρακολουθήσει κανείς τον τρόπο που ήδη συνελάμβανε την πραγματικότητα η νεαρή Πλαθ, ποιες ήταν οι ανησυχίες της, και πώς εξελισσόταν η σκέψη της.
Σε ένα μικρό και απλό ποίημα που έγραψε περίπου στα 17 της, και το οποίο η Ωρέλια περιλαμβάνει στον πρόλογο της έκδοσης, η Σύλβια έγραφε:
You ask me why I spend my life writing?
Do I find entertainment?
Is it worthwhile?
Above all, does it pay?
If not, then, is there a reason? …
I write only because
There is a voice within me
That will not be still.
Με ρωτάς γιατί περνώ τη ζωή μου γράφοντας;
Αν βρίσκω διασκέδαση;
Αν αξίζει;
Και πάνω από όλα, αν πληρώνομαι για  αυτό;
Αν όχι, τότε, υπάρχει λόγος;…
Γράφω μόνο επειδή

Υπάρχει μια φωνή μέσα μου.

 

 

 

 

   Μετά το σχολείο, η Πλαθ εγγράφηκε στο Κολέγιο Σμιθ στη Μασαχουσέτη, όπου αμέσως τα ποιήματά της διακρίθηκαν και εντυπωσίασε. Από τότε υπάρχει και το παρακάτω ζωγραφικό σχέδιο (από κάποια Stookie Allen) που την απεικονίζει, το οποίο  είχε αναρτηθεί στον πίνακα ανακοινώσεων του Κολεγίου και  που μιλά για «Εφηβικούς θριάμβους», αφού δυο ποιήματα της νεαρής φοιτήτριας είχαν ήδη δημοσιευτεί σε πανεθνικής εμβέλειας περιοδικά.
sylviaplath_cartoon.jpg
YWsyTVeCtC6UQDlUEi1tPQ!CsLFoPGe!+5lp3XPEwiPnp8wNdLZr6A3GrAstKKtpXqzCzid5HPMGevcK1sIpnajLVVMFPUS1ciqAgnzcF7c=

Κάνοντας ένα χρονικό άλμα μπροστά, ξέρουμε ότι ύστερα από πολλή “κατάθεση” νου και ψυχής στην ποίηση, αφήνοντάς μας παρακαταθήκη εξαίρετα γραπτά, η Σύλβια θα αυτοκτονούσε εισπνέοντας υγραέριο, εγκλωβισμένη σε μια μόνιμη κατάσταση κατάθλιψης, που η ύπαρξη των δυο παιδιών της δεν μπορούσε να αναχαιτίσει. ‘Ένα σύνολο από 274 ποιήματά της συγκέντρωσε ο σύζυγός της Τεντ Χιούτζ στο συγκεντρωτικό τόμο The Collected Poems  το 1981, και ο οποίος τόμος βραβεύτηκε με το Πούλιτζερ ποίησης.

Στον τόμο αυτό, υπάρχουν και δυο ποιήματα που η Σύλβια συνέγραψε λίγες μόλις μέρες πριν αυτοκτονήσει και τα οποία, παρ όλη την απαισιοδοξία και μελαγχολία που την κατέτρυχε, σφύζουν ωστόσο από ζωηράδα, εικόνες, και θετική στάση απέναντι στη ζωή. 

KINDNESS
Kindness glides about my house.
Dame Kindness, she is so nice!
The blue and red jewels of her rings smoke
In the windows, the mirrors
Are filling with smiles.
What is so real as the cry of a child?
A rabbit’s cry may be wilder
But it has no soul.
Sugar can cure everything, so Kindness says.
Sugar is a necessary fluid,
Its crystals a little poultice.
O kindness, kindness
Sweetly picking up pieces!
My Japanese silks, desperate butterflies,
May be pinned any minute, anesthetized.
And here you come, with a cup of tea
Wreathed in steam.
The blood jet is poetry,
There is no stopping it.
You hand me two children, two roses.
Καλοσύνη
Η καλοσύνη γλιστρά ολόγυρα στο σπίτι μου
Η Κυρά Καλοσύνη, είναι τόσο γλυκιά!
Τα μπλε και κόκκινα πετράδια των δακτυλιδιών της καπνίζουν
Στα παράθυρα, οι καθρέπτες
Γεμίζονται με χαμόγελα.
Τι είναι τόσο πραγματικό όσο η κραυγή ενός παιδιού;
Η κραυγή ενός λαγού μπορεί να είναι πιο άγρια
Αλλά δεν έχει ψυχή.
Η Ζάχαρη μπορεί να γιάνει τα πάντα, λέει η Καλοσύνη.
Η Ζάχαρη είναι ένα αναγκαίο υγρό,
Οι κρύσταλλοί της ένα μικρό κατάπλασμα.
Ω καλοσύνη, καλοσύνη
Γλυκά που μαζεύει από κάτω τα κομμάτια!
Τα γιαπωνέζικά μου μεταξωτά, απελπισμένες πεταλούδες,
Μπορεί να καρφιτσωθούν ανά πάσα στιγμή, αναίσθητες.
Και έρχεσαι λοιπόν, με ένα φλιτζάνι τσάι
Στεφανωμένη με τον ατμό.
Το αίμα που ξεπηδά είναι η ποίηση,
Δεν το σταματά τίποτε.
Μου δίνεις και δυο παιδιά, δυο τριαντάφυλλα.
BALLOONS
Since Christmas they have lived with us,
Guileless and clear,
Oval soul-animals,
Taking up half the space,
Moving and rubbing on the silk
Invisible air drifts,
Giving a shriek and pop
When attacked, then scooting to rest, barely trembling.
Yellow cathead, blue fish —
Such queer moons we live with
Instead of dead furniture!
Straw mats, white walls
And these traveling
Globes of thin air, red, green,
Delighting
The heart like wishes or free
Peacocks blessing
Old ground with a feather
Beaten in starry metals.
Your small
Brother is making
His balloon squeak like a cat.
Seeming to see
A funny pink world he might eat on the other side of it,
He bites,
Then sits
Back, fat jug
Contemplating a world clear as water.
A red
Shred in his little fist.
Μπαλόνια
Από τα Χριστούγεννα είναι που ζουν μαζί μας,
Άδολες και κατακάθαρες,
Οβάλ αδελφές ψυχές,
Που καταλαμβάνουν το μισό χώρο,
Κινούνται και τρίβονται στο μετάξι
Αόρατα ρεύματα αέρος
Βγάζουν μια στριγκλιά και σκάνε
‘Όταν τους επιτεθείς, ύστερα λακίζουν για να ξεκουραστούν, ίσα που τρέμουν.
Κίτρινο κεφάλι γάτας, μπλε ψάρι-
Με τέτοια αλλόκοτα φεγγάρια ζούμε
Αντί για ψόφια έπιπλα!
Ψάθινα χαλάκια, άσπροι τοίχοι
Και αυτές οι περιφερόμενες
Σφαίρες αέρα, κόκκινες, πράσινες,
Ικανοποιώντας
Την καρδιά σαν ευχές ή σαν ελεύθερα
Παγώνια που ευλογούν
Το πάτωμα με ένα φτερό
Στολισμένο με στρασάκια.
Ο μικρός σου
Αδελφός κάνει
Το μπαλόνι του να τσιρίζει σαν γάτα.
Φαίνεται θέλει να δει
‘Έναν αστείο ροζ κόσμο που θα μπορούσε να φάει στην άλλη του πλευρά.
Δαγκώνει,
Μετά κάθεται
Πίσω,  σαν βαριά κανάτα
Πίσω,  σαν βαριά κανάτα
Αναλογιζόμενος έναν κόσμο καθάριο σαν νερό
‘Ένα κόκκινο
Κουρελάκι στη μικρή του γροθιά.

Αναζητώντας διαρκώς τη Σύλβια Πλαθ

dimart

“One Life: Sylvia Plath”. Μια έκθεση στην Ουάσινγκτον με πίνακες, σχέδια και αντικείμενά της, που φωτίζουν καλύτερα τις σκιές της.

—της Ειρήνης Βεργοπούλου—

Πενήντα και βάλε χρόνια μετά την αυτοκτονία της, στην εξαιρετικά νεαρή ηλικία των 31 ετών, η ποίηση, τα γραπτά, η ζωή αυτή καθ’ εαυτή της ιδιοφυούς αμερικανίδας ποιήτριας Σύλβια Πλαθ (1932-1963) συνεχίζει να συναρπάζει, να γοητεύει, να δημιουργεί απορίες αλλά και να αποκωδικοποιείται από τους ερευνητές της σύγχρονης λογοτεχνίας. Οι δεκαετίες που περνούν καθιστούν το έργο της όλο και πιο έγκυρο, και πιο αναγνωρισμένο, ως αναπόσπαστο κομμάτι της εξέλιξης της αγγλόφωνης γραφής στον 20ό αιώνα, και σαφώς ανθεκτικό στο πέρασμα των ετών. Η Πλαθ έγραφε –με έναν τρόπο που και σήμερα είναι αξιανάγνωστος και σύγχρονος– για να εκφράσει και να καταπολεμήσει τους προσωπικούς της δαίμονες, καταθέτοντας, επιπλέον, με τρυφερότητα την καθημερινότητά της, με μια ευρηματικότητα που καταδείκνυε ένα ρωμαλέο πρωτογενές ταλέντο. Ποτέ δεν θα μάθουμε πόσα ακόμα…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 532 επιπλέον λέξεις

Ο Hitch ως Hitch

dimart

Φωτογραφίες από τις «cameo» εμφανίσεις του Alfred Hitchcock στις ταινίες του

—της Ειρήνης Βεργοπούλου—

Ό,τι και να θες να γράψεις για τον άρχοντα του suspense —και εκ των μέγιστων σκηνοθετών και ανανεωτών της τεχνικής του κινηματογράφου, που γεννήθηκε σαν σήμερα, 13 Αυγούστου 1899 και πέθανε στις 29 Απριλίου 1980— δεν χωράει σε ένα άρθρο: όλο και κάτι θα μείνει απέξω από την έκταση του έργου του, τους υπόγειους συμβολισμούς του, την επιρροή του στην ιστορία του σινεμά, αλλά και από τις ενστάσεις για τον χαρακτήρα του κ.λπ.

‘Ισως οι αριθμοί είναι αποκαλυπτικοί: εξήντα χρόνια καριέρα, σχεδόν άλλες τόσες ταινίες, τέσσερα ντοκιμαντέρ, μια εκτενής τηλεοπτική σειρά. Και φυσικά, πλήθος αναλυτικά κείμενα και τοποθετήσεις από μεταγενέστερούς του σκηνοθέτες, κριτικούς, θεωρητικούς, όπως επίσης  εκατοντάδες εκατομμύρια θεατές με ορθάνοιχτα μάτια και πάλλουσα, από το  αγωνιώδες ενδιαφέρον,  καρδιά. Τα βραβεία πολύ λιγότερα, η αποδοχή όμως από τη διαχρονικότητα σαφέστερη αυτών.

Χαρακτηριστικές και θρυλικές, πάντως, έχουν…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 444 επιπλέον λέξεις

Η επανάσταση θέλει τέχνη

Source: Η επανάσταση θέλει τέχνη

Πέντε μεταφράσεις μου ποιημάτων της Αθηνάς Τιτάκη.

Πριν από ένα χρόνο περίπου, η αγαπημένη φίλη και ‘συνοδοιπόρος’ στη γραφή από την ομάδα μας την CRAFT, η Αθηνά Τιτάκη, της οποίας την συμβολική και λυρική ποίηση αγαπώ πολύ, μου είχε ζητήσει να μεταφράσω στα αγγλικά κάποια ποιήματά της, για να δημοσιευτούν σε καθιερωμένο ποιητικό ιστολόγιο της Αλβανίας, που φιλοξενεί ποιητές από διάφορες χώρες.
Τα πέντε αυτά ωραία ποιήματά της, σε απόδοσή μου λοιπόν στα Αγγλικά, δημοσιεύτηκαν τον Μάρτιο στο Atunis Poetry blog, και το αναρτώ σήμερα, με την ευκαιρία που διάβασα χθες ποίημά της στην εκδήλωση στου Γαβριηλίδη για νέους ποιητές.

 

By herself
I saw the glow, no complaints, I caught it.
The farmers had collected the straw piles
and the shots had been called for the winter.
I had no reason to worry
the wet clothes
perhaps a light cold too.
The only one I picked was the tree.
I know, you may say it was dangerous
but do find me a fashion in the rain
or another instinct except from running
-you get fed up even with that-
so I did not get how it selected me
upon which thought
which moment in time precisely.
It must have been the right one that is for sure
the time of release
if you regard it from the thunder’s point of view.
And we were so similar, like one self, like one
and so I was attacked, unsuspecting
me that I considered me to be ideal
albeit concealed.
I did not manage to hear the bang, I confess
no matter that he was my closest person.
Αφ’ ευατής
Την είδα τη λάμψη, δε λέω, πρόλαβα και την είδα.
Οι αγρότες είχαν μαζέψει τις αχυρόμπαλες
και τα κουμάντα είχαν γίνει για το χειμώνα.
Δεν είχα λόγο ν’ ανησυχώ
τα μουσκεμένα ρούχα
ίσως κι ένα ελαφρύ κρύωμα.
Το μόνο που διάλεξα το δέντρο.
Ξέρω, θα πείτε επικίνδυνο
αλλά βρείτε μου τρόπο στη βροχή
ή άλλο ένστικτο απ’ το να τρέχω
-ακόμα κι αυτό χορταίνεται-
κι ούτε κατάλαβα πώς με διάλεξε
σε ποια σκέψη απάνω
ποια ακριβώς στιγμή της ώρας.
Θα ήταν βέβαια η σωστή
η ώρα της εκτόνωσης
αν θα το δεις απ’ τη μεριά του κεραυνού.
Κι ήμασταν τόσο ίδιοι, σαν εαυτός, σαν ένας
κι έτσι μου επιτέθηκε, ανυποψίαστη
που τόσο με πίστευα ιδανική
κι όμως απόρρητη.
Δεν πρόλαβα ν’ ακούσω κρότο, το ομολογώ
κι ας ήταν ο πιο κοντινός μου άνθρωπος.
 
 
The Wiz
“ You do up your laces wrong”
said the man with the deep hat
and then got lost in the oven.
For days it had smelled something burning
as we constantly flapped our eyes
because the house was missing and reappearing
always holding though its yard inside
and the tree
the inclined road, the flowerbeds.
Someone said to us that this is how it is done
after every sacrifice of innocence
therefore after we paid our respects
to all the sad ones in exile
we ate at their table
we lay naked on their beds.
We kept the oven clean
as we expected other wizards with gifts to come
to tell us that we had rightfully loved
eating ready- made poisonous apples
the chocolate roof and the candy stairs
rubbing ash on our thighs
been kissed by statues during our sleep
the dwarves entering our belly.
We gave our voice to that one
who was once shouting that he buys old things
and we never cooked again.
 
Ο Μάγος
“Δένετε λάθος τα κορδόνια σας”
είπε ο μάγος με το βαθύ καπέλο
κι ύστερα χάθηκε μέσα στο φούρνο.
Για μέρες μύριζε καμένο
κι όλο πεταρίζαμε τα μάτια μας
γιατί το σπίτι χάνονταν κι εμφανιζόταν
όμως κρατούσε πάντα την αυλή του
και το δέντρο
την ανηφόρα, τα παρτέρια του.
Κάποιος μας είπε πως έτσι γίνεται
μετά από κάθε θυσία αθωότητας
κι αφού συλλυπηθήκαμε
όλους τους λυπημένους της ξενιτιάς
ύστερα φάγαμε στο τραπέζι τους
ξαπλώσαμε γυμνοί στο κρεβάτι τους.
Κρατήσαμε το φούρνο καθαρό
πως θα έρθουν άλλοι μάγοι με δώρα
για να μας πουν πως σωστά αγαπήσαμε
και τρώγαμε έτοιμα δηλητηριώδη μήλα
τη σοκολατένια σκεπή και τις ζαχαρωτές σκάλες
τρίβαμε τα μπούτια μας με στάχτη
μας φιλούσαν στον ύπνο αγάλματα
οι νάνοι έμπαιναν στην κοιλιά μας.
Δώσαμε τη φωνή μας σε αυτόν
που φώναζε πως παλιά αγοράζει
και δεν ξαναμαγειρέψαμε ποτέ.
 
Of the sea
I belittle the current’s own power
a wave far away from the shore.
I shall swallow tons of water
I will throw it up
probably a rescuer will be needed
and maybe even
something more than ten commandments
maybe again only freshly cut bamboos will be needed
a seagull and my left hand
the one that does not write well
and the voice of the dolphin that once spoke to me
about the plight of the empty fishnets
the unfulfilled murders
and the shark that I passed by
because it was only a beast.
Θαλασσινό
Υποτιμώ ακόμα τη δύναμη του ρεύματος
ένα κύμα μακριά από την ξηρά.
Θα καταπιώ τόνους νερό
θα το εμέσω
πιθανόν να χρειαστεί διασώστης
ίσως και κάτι παραπάνω από δέκα εντολές
ίσως πάλι να χρειαστούν μονάχα φρεσκοκομμένα μπαμπού
ένας γλάρος και το αριστερό μου χέρι
εκείνο που δεν γράφει καλά
και η φωνή του δελφινιού που κάποτε μου κουβέντιασε
για το δράμα των άδειων διχτυών
τους ανεκπλήρωτους φόνους
και για τον καρχαρία που προσπέρασα
γιατί ήταν απλά και μόνο ένα κήτος.
 
Formal plural
You ask me
“Dear, why try so hard?
And indeed, I don’t know how to answer
The snake was there, invisible as usual
I pretended I strolled over the fields
I picked carelessly the flowers.
I have got lots of vases
and it cannot be denied
arranging is a necessary habit.
Yet it did not see me either
nor did I notice
the moment I was stepping on its head
so it was needlessly sacrificed
on the altar of symbolism
although it only wished water to drink.
You are right about aimlessness.
Thus I think of ceasing to walk around
the flowers to leave to fade
and the snakes to their lives.
Come forward, I appreciate your company.
It is the vases I would recommend we break
in front of an old curiosity shop
in a totally terrorist way
because, as you know my dear fellows
some valuables
are neither sold, nor given away.
Πληθυντικός ευγενείας
Με ρωτάτε
“Αγαπητή, γιατί τόση προσπάθεια;”
Και πράγματι δε ξέρω ν’ απαντήσω.
Το φίδι ήταν εκεί, αόρατο ως συνήθως
μια βόλτα έκανα τάχα στους αγρούς
έκοβα αμέριμνη λουλούδια.
Έχω πολλά βάζα
κι όπως και να το κάνουμε
είν’ αναγκαίο συνήθειο το στόλισμα.
Όμως ούτε κι αυτό με είδε
ούτε κι εγώ αντιλήφθηκα
την ώρα που πατούσα το κεφάλι του
κι έτσι άδικα θυσιάστηκε
στο βωμό του συμβολισμού
κι ας ήθελε νερό να πιει μονάχα.
Έχετε δίκιο για το άσκοπο.
Έτσι λέω να σταματήσω την περιήγηση
τα λουλούδια ν’ αφήσω στο μάραμα
και τα φίδια στη ζωή τους.
Ελάτε, εκτιμώ την παρέα.
Τα βάζα θα πρότεινα να σπάσουμε
μπροστά σε κάποιο παλαιοπωλείο
εντελώς τρομοκρατικά
μιας και αγαπητοί γνωρίζετε
πως κάποια κειμήλια
ούτε πωλούνται, ούτε χαρίζονται.
 
 
 
Totem
There are those times
when I wish something to say
and those when I stay inside my drop
in the joy of the sea
in my holed boat.
And it is that forest
with the dense arbuti
and love’s totem rooted
an old moon’s
all too fresh shine.
And it is these columns
in a wayward town
with the threatening dwarves in the yards
the complicated mathematics
and the easily read funeral announcements.
And this mad voice
on the edge of a red feather
on the ultimate end of a humble dream
that simply says
“Come, we are late…”
 
Τοτέμ
Είναι κι εκείνες οι φορές
που κάτι θέλω να πω
κι εκείνες που μένω στη σταγόνα μου
στη χαρά ενός πελάγους
με το βαρκάκι τρύπιο.
Είναι κι εκείνο το δάσος
με τις πυκνές κουμαριές
και το τοτέμ της αγάπης ριζωμένο
ενός παλιού φεγγαριού
η ολόφρεσκη φέξη.
Είναι κι αυτές οι κολόνες
σε μια πόλη δύστροπη
με τους απειλητικούς νάνους στις αυλές
τα σύνθετα μαθηματικά
και τα ευανάγνωστα κηδειόχαρτα.
Κι αυτή η άγρια φωνή
στην άκρη ενός κόκκινου φτερού
στο έσχατο κάποιου ταπεινού ονείρου
που λέει απλά
“Έλα, αργήσαμε…”
TRANSLATION: IRINI VERGOPOULOU
 
ΜΕΤΑΦΡΑΣΗ: ΕΙΡΗΝΗ ΒΕΡΓΟΠΟΥΛΟΥ

 

«Non exiguum temporis habemus, sed multum perdimus»

tumblr_o0ditbvVMz1tpd6amo1_1280.jpg

Είναι ούτως ή άλλως δυσκολότατη η επαρκής διαχείριση της κάθε πολύτιμης μέρας. Και, για τις θαυμαστά τεράστιες μέρες των αρχών του καλοκαιριού, νιώθεις ήδη την πικρία που αρχίζουν και κονταίνουν. ‘Ερχονται μια φορά το χρόνο, και αναχωρούν, χωρίς ποτέ από αυτές να έχεις αντλήσει όσα θα ‘θελες. Δυο φορές μεγαλύτερη άρα η αγωνία της απάντησης στο σταθερό ερώτημα «μα, πού πήγε η μέρα μου;»
Τότε, ο Σενέκας μπορεί να σου έλεγε: «Non exiguum temporis habemus, sed multum perdimus» [*Ουχί ολίγον χρόνον έχομεν, αλλά πολύν χάνομεν]

 

diPαίγνιον 2017, Βίντεο

Η συμμετοχή μου ( στο 10.18 ) στο λογο-παιγνίδι που οργάνωσε η ανθολογία dipGeneration.

diP generation

Δείτε την αρχική δημοσίευση

Ο «πιλότος» που βοήθησε τον Αστερίξ και τους άλλους να πετάξουν

dimart

 oursΤο γαλλικό περιοδικό κόμιξ Pilote και οι πτήσεις του

—της Ειρήνης Βεργοπούλου—

Την 1 Ιουνίου του 1959, κυκλοφόρησε στη Γαλλία το τεύχος 0 —δηλαδή το δοκιμαστικό τεύχος— ενός νέου περιοδικού κόμιξ, με τον τίτλο Pilote. Η δημιουργία του ήταν πρωτοβουλία των σεναριογράφων κόμιξ René Goscinny και Jean-Michel Charlier, μαζί με τους σκιτσογράφους Albert Uderzo και Jean Hébrard. Στην προσπάθειά τους αυτή, οι ιδρυτές μάζεψαν τους πιο ευρηματικούς και ταλαντούχους καλλιτέχνες του είδους από Γαλλία και Βέλγιο· προσανατολίστηκαν σε περιεχόμενο που απευθυνόταν και σε πιο ενήλικο κοινό, σε αντίθεση με την παραδοσιακή μέχρι τότε στόχευση στα μικρά παιδιά και τους έφηβους. Απέναντί τους είχαν τα πολύ πετυχημένα περιοδικά του είδους Tintin και Spirou, που είχαν πρώτα αυτά, και ως γαλλοβελγική σύμπραξη, από χρόνια καθιερωθεί.

Η ίδια ομάδα που έφτιαξε το Pilote είχε ιδρύσει πριν από χρόνια τα πρακτορεία Édipresse and Édifrance , μέσω των οποίων εξέδιδαν και διένεμαν ως ένθετο…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 482 επιπλέον λέξεις

Η γεμάτη σφρίγος ακρωτηριασμένη τέχνη της Μαρί Καταγιάμα

dimart

Η νεαρή γιαπωνέζα καλλιτέχνης δημιουργεί γλυπτά και καμβάδες με το ίδιο το λειψό κορμί της

—της Ειρήνης Βεργοπούλου—

Η 30χρονη Μαρί Καταγιάμα προφανώς δεν είναι ο τύπος που το βάζει εύκολα κάτω.  Γεννημένη το 1987 στην πόλη Σαϊτάμα της Ιαπωνίας, προσβλήθηκε σε παιδική ηλικία από μια σπάνια ασθένεια και, για να σωθεί, έπρεπε να της κοπούν και τα δυο πόδια στα άκρα τους. Από αυτό το «κομμένο» όμως σώμα αυτή από νωρίς κιόλας δημιούργησε ένα διαρκώς μεταλλασσόμενο έργο τέχνης. Άρχισε, κορίτσι ακόμα, να ζωγραφίζει τα προσθετικά της μέλη και να τραβά τις πρώτες φωτογραφίες της με την ίδια σαν υποκείμενο και θέμα. Μεγαλώνοντας, συνέχισε με το να μεταμορφώνει και να μετασχηματίζει τον εαυτό της, με τη βοήθεια περίεργων στολών που της αρέσει να ράβει, σε απομιμήσεις γνωστών κλασικών πινάκων ή θεατρικών ρόλων, ενώ παράλληλα έχει τελειώσει την σχολή Καλών Τεχνών του πανεπιστημίου του Τόκιο. Οι φωτογραφίες της, με θέμα την…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 27 επιπλέον λέξεις

Amadeus

dimart

Αυτό δεν είναι τραγούδι #966
Dj της ημέρας, η Ειρήνη Βεργοπούλου

«Θα μιλήσω για σένα, Πάτερ.
Μιλάω για όλες τις μετριότητες στον κόσμο.
Είμαι ο υπέρμαχός τους.
Είμαι ο προστάτης άγιος τους….
…..Μετριότητες ολούθε, σας συγχωρώ….
…σας συγχωρώ….σας συγχωρώ……»

(Τελευταία σκηνή του «Αμαντέους» του Μίλος Φόρμαν, από το 1984. Ο Σαλιέρι, γέρος και μισότρελος, σε άσυλο, έχει μόλις συνταράξει με τις αποκαλύψεις του, τον νεαρό ιερέα που είχε έρθει να τον εξομολογήσει.

«Εγώ σκότωσα τον Μότσαρτ», του είπε μεταξύ άλλων. Δεν μπορούσε να αντέξει το μεγαλείο του. Το ότι ο Θεός «μιλούσε» μέσα από εκείνο το γελοίο παιδαρέλι. Ω, ο πόνος της μετριότητας, της ασημαντότητας ακόμα, μπροστά στη μεγαλοφυΐα. Η μεγαλοφυΐα εκείνη, το αφύσικο ταλέντο μέσα στο σώμα ενός σαλτιμπάγκου, έπρεπε να τιμωρηθεί, με πρόωρο θάνατο. Ο γέρος Σαλιέρι τώρα, ευλογεί τους εξαθλιωμένους, τους παραπεταμένους της κοινωνίας, τους αλλοπαρμένους, τους ανοϊκούς  μέσα στο άσυλο, και καγχάζει για τον ίδιο του…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 115 επιπλέον λέξεις

Θεία μου ασπρόμαυρη.

dcffd69949df484cdf7977f4d0b89113

Θεία μου ασπρόμαυρη,
κυρά των κάδρων εσύ.
Χώθηκες σφιχτά και παγιώθηκες,
μέσα σε κάτι ασημικά ακλόνητα,
και σε κάτι δίσκους τετράγωνους.
Οπως πρέπει πάντα, και καθώς πρέπει.


Με ένα ρίγος φόβου μόνιμα,
μην πάει και ξεφύγει κάνα ζουμί
και τρέξει,
και λεκιάσει τις κομψές λαβές
και τα άσπιλα χείλη των σκευών.

* φωτό : Vivian Maier, self portait, 1950s.

GR80s έκθεση : γράφει Ιστορία.

20170125_193345

Το  «σαλονάκι»  της αναπαράστασης ενός σπιτιού του ’80.

Την Τετάρτη 25 Ιανουαρίου άνοιξε τις πύλες της η επί μήνες αναμενόμενη έκθεση-αφιέρωμα στη δεκαετία του 1980, στην Τεχνόπολη στο Γκάζι. Η έκθεση αυτή, που είναι μια σύλληψη των βασικών διοργανωτών και επιμελητών της, καθηγητών Παναγή Παναγιωτόπουλου και Βασίλη Βαμβακά, έχει πλέον τραβήξει επάνω της, και δικαίως, τα «φώτα» των ευρύτερων έντυπων και ψηφιακών Μέσων. Ωστόσο, το εγχείρημα αυτό ήταν υπό εξέλιξη για μήνες και, παρακολουθώντας το εν τη γενέσει του και με προσδοκίες πολλές για την επιτυχία του, αρκετός κόσμος ανταποκριθήκαμε τους μήνες του φθινοπώρου στο κάλεσμα  να προσκομίσουμε προσωπικά μας τεμάχια αναμνήσεων από τα ‘έιτιζ’. ‘Ετσι έχουν τώρα  συλλεχθεί και, με ευρηματικότητα και επιμέλεια τακτοποιηθεί, χιλιάδες αντικείμενα/memorabilia (πια) στο χώρο της Τεχνόπολης. Η αξία της έκθεσης είναι μεγάλη, καθώς πρώτη φορά γίνεται σε τέτοια κλίμακα προσπάθεια συγκέντρωσης , εκτίμησης, ταξινόμησης και παρουσίασης, καθημερινού και αρχειακού υλικού μιας οποιασδήποτε εποχής της μεταπολεμικής Ελλάδας. Ταπεινή μου άποψη ότι το έργο αυτό, που μέχρι τα μέσα Μαρτίου θα περιλαμβάνει και πάρα πολλές παράλληλες εκδηλώσεις και «τραπέζια» συζητήσεων, θα γεννήσει όλο και περισσότερες κουβέντες και αναλύσεις τόσο ως προς το ίδιο αυτό καθ’εαυτό, όσο και ως προς τη μεθοδολογία αξιολόγησης των ιστορικών περιόδων, όσο αυτές είναι ακόμα σχετικά πρόσφατες στη μνήμη.

Η έκθεση, λαμβάνει όπως είπαμε χώρα εντός της Τεχνόπολης και σε σύμπραξη με τον Δήμο Αθήνας, και επιμερίζεται σε δέκα διαφορετικά κτίρια στο εσωτερικό, τα οποία με τη σειρά τους εσωκλείουν δεκαοκτώ διαφορετικές ενότητες. Κάθε ενότητα έχει τους δικούς της επιμελητές, άτομα διακεκριμένα στον τομέα τους που συμπράττουν στα GR80s, ενώ στον επισκέπτη δίδεται με την είσοδο σχετικός χάρτης για να προσανατολιστεί.

Το ιστολόγιο αυτό πήγε και στα εγκαίνια της Τετάρτης, όσο και το απόγευμα της Κυριακής 29 του μήνα, και με χαρά είδαμε πολύ πλήθος να επισκέπτεται το χώρο, περιμένοντας στις ουρές για να μπει μέσα στα θεματικά περίπτερα, και κυρίως στο κτίριο όπου έχει γίνει αναπαράσταση ενός τυπικού διαμερίσματος των 80ς. Ακόμα μεγαλύτερη η χαρά μου, και ο σχεδόν εφηβικός ενθουσιασμός, όταν εντόπισα σε διάφορα σημεία τα αντικείμενα που είχα προσκομίσει και που εκτίθενται σε πολλαπλά θεματολογικά σημεία.

Κάτω:  πλήθος στην ουρά περιμένει μέσα στην παγωνιά την Κυριακή 29 Ιανουαρίου, για να μπει στο περίπτερο όπου έχει αναπαραχθεί ένα διαμέρισμα στο στυλ του ’80.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Κάτω :  ένα αυθεντικό πράσινο λεωφορείο της κλασικής γραμμής Σύνταγμα-Πειραιάς, κλέβει τις εντυπώσεις.

Κάτω:   μερικά από τα χιλιάδες χαρακτηριστικά αντικείμενα του ’80 που εκτίθενται.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Τα προγράμματα κινηματογράφων που είχα κρατήσει.

Κάτω : το Lifestyle  της εποχής.

Κάτω :  Ιδεολογία και κοινωνία.

Κάτω:  πολύ ωραία δουλειά στο περίπτερο για τη Βιβλιοθήκη του ’80.

Στη βραδιά των εγκαινίων, απολαμβάνουμε στο τέλος μια «σεράνο» εποχής, στην καφετέρια της Τεχνόπολης.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

Army Dreamers

dimart

1

Αυτό δεν είναι τραγούδι #920
Dj της ημέρας, η Ειρήνη Βεργοπούλου

Ανασκαφή στα οικογενειακά κιτάπια με τα LPs.

Ένας  δίσκος βινυλίου, με την ημερομηνία 7-4-87 γραμμένη με κόκκινο στυλό στο πάνω δεξί μέρος του οπισθόφυλλου: προφανώς η ημερομηνία αγοράς του.

Οι τίτλοι των αγγλόφωνων τραγουδιών στα αριστερά, γραμμένοι με ελληνικά γράμματα, λεπτομέρεια που μοιάζει τώρα πολύ αστεία. Θα το έλεγες στη σημερινή εποχή και «τρολιά». Όμως δεν είναι αρχαία τρολιά  [*κατά το «αρχαία σκουριά»], αλλά συμμόρφωση ίσως με κάποιους βραχύβιους, χαζούς κανονισμούς που για κάποιο φεγγάρι ίσχυσαν για τις ξένες επιγραφές .

Στο εξώφυλλο, μια σε ασπρόμαυρη φωτογραφία αποτυπωμένη γυναικεία μορφή, σε ύφος, καλλονή και έκφραση που μοιάζει έωλη μεταξύ τεσσάρων αιώνων: μια γυναίκα του 16ου, μπροστά στην κάμερα του 20ού.  Πάνω και κάτω από τη φωτογραφία, υπέρτιτλος και υπότιτλος: Kate Bush. The Whole Story.  Δώδεκα κομμάτια, δώδεκα άθλοι ενός είδους ευρωπαϊκής  μουσικής που χαρακτηρίστηκε «μπαρόκ-ποπ», σε καιρούς…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 474 επιπλέον λέξεις

Αυτά τα ψιλά προγράμματα που έγιναν μύθοι

ceb1cebdcf8ecebdcf85cebccebf-1

dimart

Αναμνήσεις από τα κεντρικά σινεμά της Αθήνας στη δεκαετία του ’80

—της Ειρήνης Βεργοπούλου—

Αττικόν και Απόλλων μαζί, δυο «δίδυμοι πύργοι» που έμελλαν να καούν στο απώτερο μέλλον, σε μια απεχθή και δραματικότατη συγκυρία. Εντελώς ανυποψίαστοι για αυτό το Ύστερα που ελλόχευε, απολαμβάναμε τους Ναούς εκείνους της κινηματογραφικής λατρείας. Στεκόμασταν στις ουρές, ντυνόμασταν συχνά με «τα καλά» μας όποτε πηγαίναμε εκεί, θαυμάζαμε τους από πάνω αναρτημένους τεράστιους «πίνακες» που εικονογραφούσαν την εκάστοτε ταινία: μια larger than life πραγματικότητα, που δυνάμωνε, με ένα κοίταγμα που κάναμε, την ένταση της δικής μας καθημερινότητας. Απολαμβάναμε ακόμα και την αφή πάνω στο ξύλινο χερούλι των καθισμάτων όπως και την αίσθηση της βελούδινης τσόχας τους. Όσοι λαχταρούσαμε πιότερο να εμφιλοχωρήσουμε στην πλοκή, οι «άρρωστοι», διαλέγαμε τα θεωρεία του Αττικόν, επάνω, τα μεμονωμένα εκείνα καθίσματα άκρη μπροστά.  Οι πορωμένοι φοιτητές βγαίναμε από την μια παράσταση, των έξη, και πηγαίναμε στην επόμενη, των οκτώ, από το ένα…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 312 επιπλέον λέξεις

The Heart Asks Pleasure First

dimart

Αυτό δεν είναι τραγούδι #906
Dj της ημέρας, η Ειρήνη Βεργοπούλου

THE HEART asks pleasure first,
And then, excuse from pain;
And then, those little anodynes
That deaden suffering;

And then, to go to sleep;
And then, if it should be
The will of its Inquisitor,
The liberty to die.

Emily Dickinson (1830–86)

Η καρδιά ζητά πρώτα τη χαρά,
Και ύστερα, απαλλαγή από πόνο
Και ύστερα, εκείνα τα μικρά παυσίπονα
Που σκοτώνουν την οδύνη.

Και ύστερα, να πάει να κοιμηθεί
Και ύστερα, αν θα’ ναι έτσι
Το θέλημα του Ιεροεξεταστή της,
Το δικαίωμά της  να πεθάνει.

Απόδοση: Ειρήνη Βεργοπούλου

                [Από την ταινία The Piano, 1993, συνθέτης Michael Nyman, Track no 4]

* * *

Κάθε βράδυ, ένας συνεργάτης ή φίλος του dim/art διαλέγει ένα τραγούδι — ή, μάλλον όχι· αυτό δεν είναι τραγούδι, ή δεν είναι μόνο ένα τραγούδι: είναι μια ιστορία για ένα τραγούδι. Στείλτε μας κι εσείς…

Δείτε την αρχική δημοσίευση 15 επιπλέον λέξεις

Post Navigation

Αρέσει σε %d bloggers: