Ειρήνη Βεργοπούλου

Ο Νταλί, ο ρινόκερος, και το θαυμαστό μας ‘τώρα’.

Μία από τις απολαυστικότερες στιγμές στην ταινία «Μεσάνυχτα στο Παρίσι» του Γούντυ ‘Αλλεν, που αρέσει πολύ εδώ και σε μας αυτήν την κινηματογραφική σαιζόν, είναι η στιγμή που σε ένα ρεστωράντ, ο ήρωας δέχεται πρόσκληση από τον Σαλβαντόρ Νταλί να καθήσει στο τραπέζι μαζί του. Ο νεαρός αμερικανός πρωταγωνιστής, έχει ήδη βιώσει κάτι απίθανα ταξίδια στο παρελθόν, στο Παρίσι πριν τον β’ παγκόσμιο πόλεμο, και έχει ήδη συναντήσει κορυφαίες φυσιογνωμίες των καιρών εκείνων : συγγραφείς μυθικούς, ζωγράφους, μουσικούς και λοιπά. Τώρα είναι η στιγμή να γνωρίσει και τον Νταλί, και μάλιστα, με την ευεργετική παρουσία παράλληλα των Μαν Ρέη και Μπονουέλ, που ωσάν υπερρεαλιστικά εξαπτέρυγα, προστατεύουν την ασύλληπτη συζήτηση που ακολουθεί ,σχολιάζοντας, περί Χρόνου ο μεν, κοιτώντας θαυμαστά και κινηματογραφικά ο δε.
Ο οσκαρούχος ‘Εντριεν Μπρόντυ ‘κεντάει’ για μερικά λεπτά στην οθόνη, ως αλλοπαρμένος, μεγαλοφυής, αλλόκοτος Νταλί, ο οποίος στα πάντα βλέπει, τελικά, έναν ρινόκερο. Κάθε του φράση, κάθε παρατήρηση στα τεκταινόμενα γύρω του, καταλήγει, ότι βλέπει, ξεκάθαρα, έναν ρινόκερο.


Η φωτό του Φίλιπ Χώλσμαν

Την διασκέδασα τα μάλα αυτή τη σκηνή , και κεντρίστηκα να αναζητήσω περισσότερες λεπτομέρειες στο διαδίκτυο, αναφορικά με τη σχέση Νταλί και συμβολισμού του πλάσματος αυτού. Η πλοήγηση με έφερε επιτυχώς στην καταπληκτική μαυράσπρη φωτογραφία του , από το 1952.

Ο σουρρεαλιστής δημιουγός είχε , μεταξύ άλλων εμπνευστεί και από μιά πολύ γνωστή ξυλογραφία του ‘Αλμπρεχτ Ντύρερ, του 1515 . Ο Ντύρερ είχε σχεδιάσει και αποτυπώσει με δικό του, φαντασιακό αρκετά, τρόπο, αρκούμενος μόνο σε αφηγήσεις κάποιων που το είχαν δει, το σώμα του εξωτικού για τους Ευρωπαίους του καιρού εκείνου ζώου, μετά από μια ‘επίσκεψη’ ενός δυστυχούς ρινόκερου που τον είχαν φέρει για λίγο στην Λισσαβώνα. :


Ο ρινόκερος του Ντύρερ.

Ο Νταλί έφτιαξε ένα γλυπτό το 1956 και το ονόμασε ‘Ρινόκερος ντυμένος σε δαντέλα’. Πέρασε μια φάση καλλιτεχνικής εμμονής με το πλάσμα αυτό, φτιάχνοντας πίνακες και γλυπτά που σαν κεντρική ιδέα είχαν το κέρατο του ρινόκερου, στο οποίο έβλεπε την τέλεια γεωμετρία και την αγνότητα, ως προέκταση του μυθικού Μονόκερου κλπ.

Το συμπαθές παχύδερμο ερέθιζε επαρκώς βέβαια τη σκέψη των σουρρεαλιστών, ίσως διότι λόγω όγκου και σχήματος μπορεί να παραπέμψει σε ποικίλους συμβολισμούς. Λίγα χρόνια μετά, ο Ευγένιος Ιονέσκο συγγράφει τον θεατρικό του ‘Ρινόκερο’, με υπαινικτικές αναφορές για την άνοδο των ολοκληρωτικών ιδεολογιών πριν τον μεγάλο πόλεμο.

στιγμή από παράσταση του ‘Ρινόκερου’ στην Τεχεράνη το 2009.

Την καταπληκτική μαυρόασπρη φωτό του 1952 την τράβηξε ο Φίλιπ Χώλσμαν. Ο Χώλσμαν (1906-1979), ήταν από τους κορυφαίους φωτογράφους του 20ού αιώνα, και απαθανάτισε με τον φακό του όλες σχεδόν τις προσωπικότητες της εποχής του, από τον ‘Αινστάιν ως την Μαίριλυν, τους Κέννεντυ και όλους τους μυθικούς σταρ του σινεμά, σε πορτραίτα που πέρασαν στην ιστορία ως τα πιο γνωστά και χαρακτηριστικά τους. Είχε ξεκινήσει μια συνεργασία με τον Νταλί το 1941, που κράτησε πολλά χρόνια και απέδωσε περίφημες απεικονίσεις της προσωπικότητας και των έργων του ιδιοφυούς υπερρεαλιστή, όπως π.χ την έκδοση ενός λευκώματος με 36 διαφορετικές λήψεις του μουστακιού του.


Ο Φίλιπ Χώλσμαν σε αυτοπορτραίτο.

Η ‘αλλόκοτη’ αλλά και χαριτωμένη εμμονή του σινεματικού, γουντυαλλενικού Νταλί, με έκανε να χαμογελάσω από μέσα μου όταν σκέφτηκα, πόσο θαυμασμό θα είχε ο Νταλί ( της ταινίας τουλάχιστον)
με τα τωρινά μας ζητήματα, στην Ευρωζώνη γενικότερα και στην Ελλάδα ειδικότερα. Δεν ξέρω αν θα έβλεπε αγνότητα και τελειότητα ( χλωμό)
πάντως, αν τον εντυπωσίαζε η φυσιογνωμία του ξανθόψειρα ήρωα και τον παρέπεμπε σε έναν ρινόκερο, πόσο πιο πολύ λοιπόν θα έμενε εντυπωσιασμένος από τα θαυμαστά, αν και όχι τόσο ευχάριστα ,
της οικονομικής κρίσης της Δύσης του 2011. Πόσες πολλές φορές θα αναφωνούσε με ενθουσιασμό άραγε : «Βλέπω έναν ρινόκερο!!», και θα αγαλλίαζαν και τα μουστάκια του……

Advertisements

Single Post Navigation

20 thoughts on “Ο Νταλί, ο ρινόκερος, και το θαυμαστό μας ‘τώρα’.

  1. Ναι, κι εγώ λάτρεψα τη σκηνή με τον Νταλί -είναι γνωστή η αγάπη μου στην ζωγραφική του και στη «μεγαλοφυΐα» του :-)
    Όσο για το πώς θα ένιωθε στην Ελλάδα του σήμερα… νομίζω πως ούτε κι ο Νταλί θα μας άντεχε, Ρηνούλι μου!
    :lol:

  2. καλημέρα Νατάσσα μου,

    χαίρομαι που το είδες κιόλας και το σχολίασες, καθώς είχα καιρό να γράψω στο μπλογκ ;-))))))

    σε λίγο θα το αναρτήσω στο φέης,

    μεγάλη η αγάπη μου για τον Νταλί επίσης, και μου ήρθαν διάφοροι συνειρμοί, και ανακάλυψα και πολλά ενδιαφέροντα…..μεταξύ άλλων την φωτογραφική ιδιοφυία του Φίλιπ Χώλσμαν….

    μιάν όμορφη Παρασκευή να έχεις ;-)))))

  3. εμείς δε τα αντέχουμε!!! ούτε ο ρινόκερως του Νταλί δε θα μας άντεχε!
    Σε φιλώ και σ ευχαριστώ <3

  4. Ειρήνη μου τι μου θύμισες … εξαίρετη όλη η παρουσίαση του εργο σου !!!

  5. ‘Ελενα, χαίρομαι αν σου άρεσε, είδες την ταινία; φιλιά ;-))))

  6. ευχαριστώ αγαπημένη μου Ελισσάβετ ;-))))

  7. Την ταινία ομολογώ πως δε την έχω δει. Πάντως αν δεν έχουν φύγει και οι ρινόκεροι του Αττικού Ζωολογικού Πάρκου είναι επειδή δεν είναι… στο πόδι τους!!!

    Εξαίρετο το κείμενο όπως πάντα!!!

    Καλό σου Σαββατοκύριακο!!!

  8. Ευχαριστώ πολύ Γιάννη, πολύ έξυπνη παρατήρηση, ένα όμορφο ΣΚ να έχεις ;-))))

  9. δεν εχω δει την ταινια… θα το κανω εντος της εβδομαδος και θα επανελθω για σχολιο

  10. ευχαριστώ για την παρουσία σου Δημήτρη, ελπίζω να σου άρεσει όταν την δεις,

    καλή Κυριακή ;-))))

  11. Καλημέρα Ειρήνη.
    Μα τι υπέροχη ταινία και τι ωραία αφορμή σου έδωσε για την μίνι έρευνα σου….Εκπληκτική παρουσίαση, Εύγε!

  12. Ευχαριστώ φίλε Ακάντεμυ,

    ελπίζω στο εξής να βρω τον χρόνο και τη δύναμη να γράφω τακτικά, όπως επιθυμώ, καθώς έχω πολλά που θέλω να μοιραστώ,

    καλή κινηματογραφική σαιζόν ( που είναι) και καλά γραψίματα και σε σένα!!!

  13. Α! και εγώ την είδα (σπάνια πάω σινεμά)… να είναι καλά η Γαλλίδα μαμά που με παρασέρνει στα Γαλλικά δρώμενα!!!
    Την βρήκα απλά μαγευτική!!!

    ΑΦιλιά Ειρήνη μου και καλή κινηματογραφική σαιζόν για όλους! :)))

  14. καλό βράδυ Κυριακής, αγαπημένη μου ‘Αιναφετς ;-)))))

  15. Δεν είδα τη ταινία…αν και ακούω από παντού τα καλύτερα!! Υπέροχη ανάρτηση! Καλημέρα!

  16. καλώς τον Λεβιάθαν!! καλή εβδομάδα και καλές σινεθεάσεις, θα τα λέμε!!

  17. Βασίλης Κεσίσογλου on said:

    Ο ρινόκερως πάντως είναι είδος που απειλείται με εξαφάνιση (τον κυνηγούν για το κέρατο του). Στην Ελλάδα ήδη κινδυνεύουν και οι… δεινόσαυροι (2-3 μείνανε)…

  18. Η πιο ωραια ομως σκηνη ειναι λιγο πιο μετα ,οταν ο ηρωας συναντα τον Μπουνιουελ και του προτεινει να γυρισει μια ταινια με θεμα καποιους αστους που δεν μπορουν να βγουν απο ενα δωματιο, με τον Μπουνιουελ να τον ρωταει επιμονα γιατι δεν μπορουν να βγουν. Προκειται για την ταινια «Ο Εξολοθρευτης Αγγελος», που ο σκηνοθετης γυρισε στο Μεξικο το 1962

  19. Βασίλη, μα εμμέσως, πάνω στο σουρρεαλισμό της ελληνικής πραγματικότητας είναι και η ανάρτηση :-))))

    χαιρετώ, και ευχαριστώ.

  20. Δημήτρη, ναι βεβαίως, και είναι κλείσιμο του ματιού προς τους σινεφίλ,

    είσαι ο Ναυαρίνο;

    ευχαριστώ πολύ για την τοποθέτηση σε μια δική μου αγαπημένη ανάρτηση ;-)))

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s